مقدمه
دنیای بدنسازی همیشه پر از مدها و ترندهای ورزشی بوده است. یک روز همه بهدنبال دستگاههای عجیب هستند، روز دیگر یک حرکت خاص بهعنوان «راز عضلهسازی» معرفی میشود.
اما حقیقت این است که بعضی تمرینها نهتنها مفید نیستند، بلکه سالها بعد مشخص شده میتوانند آسیبزا و ناکارآمد باشند.
یکی از مشهورترین این تمرینها بارفیکس پشت گردن (Behind the Neck Pull-up/Lat Pulldown) است.
حرکتی که دههها به ورزشکاران پیشنهاد میشد، اما امروز بسیاری از مربیان حرفهای و پزشکان ورزشی آن را منسوخ و پرخطر میدانند.
🔎 بارفیکس پشت گردن چیست؟
در این حرکت، ورزشکار به جای اینکه میله را جلوی سینه پایین بیاورد، آن را پشت سر به سمت گردن یا پشت گردن میکشد.
تصور قدیمی این بود که این روش باعث «تفکیک بیشتر عضلات پشت» میشود و ظاهر V شکل بدن را سریعتر بهبود میدهد.
اما آیا واقعاً این ادعا درست است؟
🚨 چرا بارفیکس پشت گردن خطرناک است؟
۱. فشار شدید روی مفصل شانه
مفصل شانه یکی از پیچیدهترین و حساسترین مفاصل بدن است.
در حرکت بارفیکس پشت گردن، شانهها در حالت ابداکشن و چرخش خارجی شدید قرار میگیرند.
این وضعیت میتواند:
- باعث فشار زیاد روی رباطها شود
- ریسک پارگی کپسول شانه یا روتاتورکاف را بالا ببرد
۲. خطر آسیب به گردن و ستون فقرات
برای آوردن میله به پشت گردن، ورزشکار مجبور است سر و گردن خود را به جلو خم کند.
این حالت غیرطبیعی میتواند:
- فشار غیرضروری روی مهرههای گردنی وارد کند
- ریسک آسیبهای دیسک گردن را افزایش دهد
۳. عدم برتری نسبت به جایگزین ایمنتر
تحقیقات نشان دادهاند که بارفیکس جلوی سینه (به سمت بالای قفسه سینه) همان تأثیر را بر روی لاتیسیموس دارد، بدون اینکه خطر اضافی برای شانه و گردن ایجاد کند.
پس چرا باید حرکتی پرخطر را انتخاب کنیم وقتی جایگزین ایمنتر و مؤثرتر وجود دارد؟
🧪 نظر علم در مورد بارفیکس پشت گردن
- American Council on Exercise (ACE) و National Strength and Conditioning Association (NSCA) هر دو این حرکت را در لیست تمرینات پرخطر و منسوخ قرار دادهاند.
- مطالعات الکترومایوگرافی (EMG) نشان میدهد تفاوت فعالسازی عضلات پشت در بارفیکس پشت گردن و جلوی سینه ناچیز است، در حالی که خطر آسیب در پشت گردن بهمراتب بیشتر است.
✅ جایگزینهای ایمن و مؤثر
بهجای بارفیکس پشت گردن میتوان حرکات زیر را انجام داد:
- بارفیکس کلاسیک (به سمت جلوی سینه)
- پولدان سیمکش جلوی سینه با دست باز
- بارفیکس دست جمع (Chin-up) برای تأکید روی عضله دوسربازویی
- حرکت پارویی (Rowing) برای تقویت کامل پشت
⚔️ افشاگری نهایی
- بارفیکس پشت گردن زمانی بهعنوان یک حرکت حرفهای تبلیغ میشد.
- اما امروز مشخص شده که مزایای آن اندک و خطراتش بسیار بیشتر است.
- ادامهی استفاده از این حرکت بیشتر نتیجهی عادتهای قدیمی و تبلیغات نادرست است تا منطق علمی.
🎯 جمعبندی
اگر میخواهی عضلات پشت قوی و خوشفرمی داشته باشی، راهحل ساده است:
- بارفیکس جلوی سینه
- حرکات پارویی
- و برنامهی تمرینی علمی
دیگر نیازی به تمرینات منسوخ و پرخطر نیست.
ورزش مدرن امروز بر پایه علم، تجربه و ایمنی است، نه باورهای قدیمی.








